Zapruder Inc.

Waarom viel de Georgische president Saakashvili zo roekeloos Zuid Ossetië aan en waarom vernietigde hij letterlijk de hoofdstad Tskhinvali? Wist hij niet dat het Russische leger meer dan paraat aan de overzijde stond en dat hij met zijn onbesuiste actie de Russen een perfecte gelegenheid zou geven om Ossetië en ook de provincie Abchazië te kapen? Kreeg hij geen inlichtingen over de aanwezige Russische troepenmacht van zijn bondgenoten en patronen de Amerikanen? En wat wisten de Amerikanen? Kreeg Saakashvili goedkeuring of handelde hij werkelijk alleen?

Waren het „gemengde boodschappen“ vanuit Washington die Saakashivili deden besluiten de aanval in te zetten? De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Rice gaf juist aan „zich niet te laten provoceren“ door de Russen. Alleen, met ruim 1000 man ondersteunde Amerikaanse troepen in Georgië en het land land als belangrijkste strategische partner in de regio, is het werkelijk mogelijk dat de Verenigde Staten niets wisten?

Nadat de Russen de Georgische troepen tot een terugtocht hadden gedwongen en in het weekend dreigden Georgië zelf binnen te vallen (en Russische bombardementen op Georgisch grondgebied uitvoerden) gebeurde er iets opvallends. Met veel wereldleiders nog in Peking begon de westerse media de „Russische agressie“ te veroordelen. Nog voor een officiële reactie rolden de beelden van Praag 1968 over de beeldbuis. Rusland op rooftocht in Georgië. David vs Goliath. Om met de Amerikaanse presidentskandidaat te spreken: „we waren allemaal Georgiërs“.

Er gebeurde nog iets opmerkelijks rond die tijd. De briefing van de Russische afgezand bij de NATO Dmitry Rogozin, werd geboycott door de Verenigde Staten. Uiteindelijk spreekt Rogozin met slechts enkele lidstaten.  Op verdere besprekingen bij de NATO is Rusland niet uitgenodigd. Vlak daarna wordt bekend dat de VS Georgische troepen uit Irak terug naar Georgië zullen vliegen.

Tegen dinsdag is het Georgische leger uitgeschakeld of op weg naar de Georgische hoofdstad Tiblishi om een verdediging op te werpen. Met een „pincher movement“ vanuit Abchazië en de doorstoot naar de Georgische stad Gori staan de Georgiërs schaak-mat. De laatste haarden van verzet in het achterland van Ossetië worden door de Russen geblust. Abchasische strijders melden dat zij nog in gevecht zijn. De Franse president en voorzitter van de Europese Unie doet een vredesvoorstel in Moskou. Medvedev verklaart de Russische campagne ten einde. Opvallende punt in de voorstellen van Sarkozy: stationering van vredestroepen in de regio.

Hoewel de EU hopeloos verdeeld lijkt, zijn de NATO, bij monde van Jaap de Hoop Scheffer en Washington duidelijk in hun standpunt: de Russische agressie moet stoppen. Er wordt gesproken over de ambitie van de Russen om Georgië over te nemen en het aantal Godwin’s in de westerse media is tegen deze tijd niet meer te tellen. Medvedev, die met een groot deel van de plannen van Sarkozy instemt, laat juist weten zich achter de grenzen van Ossetië te willen terugtrekken. Bezetting van Georgië (met alle bloedige gevolgen van dien) is geen optie.

Wegstrepen:

■ De „go-at-it-alone“ optie voor de acties van Saakashvili is vrij ongeloofwaardig

■ Rusland “lokte” de Georgiërs en liet Saakashvili Tskhinvali vernietigen? Onwaarschijnlijk. De Russische reactie was snel, maar het duurde inderdaad lang voordat een tegenaanval en bevrijding werd georganiseerd. Ondertussen zaten de Russische „vredestroepen“ in de val. Poetin reageerde snel, verliet Peking en was (voor zijn doen) duidelijk geshockt.

■ Rusland wil Saakashvili weg hebben maar een bloedige bezetting van Georgië is niet wenselijk

■ Georgië heeft zoals bekend NATO ambities. In het voorjaar werden deze de bodem ingeslagen door Frankrijk en Duitsland. Aan het einde van het jaar zal de NATO nogmaals beslissen over Georgische toetreding.

■ De Verenigde Staten vliegen op dit moment met militaire vliegtuigen hulpgoederen naar Georgië. Stationering van troepen wordt ontkend hoewel Saakashvili meent dat de Amerikanen vliegvelden en havens overnemen

■ Het noemen van de „vredestroepen“.

Vanavond deel II.